Şahsiyetler Atlası · Siyaset ve Devlet
Behramşah
Gazneli sultanı (1117-1157).
Behramşah (ö. 1157), 1117-1157 yılları arasında hüküm süren Gazne Devleti sultanıdır. Şirzad'ın öldürülmesinden sonra yaşanan taht mücadelesinden Arslanşah dışında, sadece Behramşah kurtulabilmişti. Behramşah, Melik Sencer'le iyi ilişkiler kurarak onu, Arslanşah'a karşı savaşmaya ikna etti. Melik Sencer, 25 Şubat 1117'de Gazne'ye girdi ve Behramşah'ı tahta geçirdi. Arslanşah ise, Melik Sencer'in ayrılmasını fırsat bilerek saldırsa da, Melik Sencer'den yardım alan Behramşah'ı yenemedi ve Eylül-Ekim 1118'de öldürüldü. Hindistan valisinin 1119'da isyan etmesi üzerine harekete geçen Behramşah, onu ve 17 oğlunu öldürerek Hindistan'da egemenliğini sağlamlaştırdı. Sultan Sencer'in itaatinden çıkan Behramşah 1135'te Sultan Ahmet Sencer'in bunun üzerine Gazne'ye gelmesi nedeniyle Hindistan'a kaçtı ve Ahmet Sencer de, devlet hazinesine el koydu. Behramşah ise, ona tekrar itaatini bildirmesi üzerine tekrar tahta oturabildi. Gurlularda yaşanan bir taht mücadelesi sonrası, Gazne'ye sığınan Gurlu hükümdarı Kutub'un şaibeli bir şekilde ölmesi üzerine Seyfeddin Sûrî, kardeşinin intikamını almak için 1148 yılında Gazne'ye doğru yürüdü ve Gazne Muharebesi'nde zafer kazanırken Behramşah, Kurram'a kaçtı. Gazne halkının şehirden uzaklaşan Behramşah'a gizli mektuplar gönderip Gazne'yi alması yönünde isteklerde bulunması üzerine harekete geçen Behramşah, tekrar yenilgiye uğradı ve Hindistan'a kaçtı. 1151'de ise Gurlular, Gazne'de büyük bir tahribat yaptılar. 24 Haziran 1152'de Sultan Sencer tarafından yenilgiye uğratılan Gurluların Gazne'den çekilmesi üzerine Behramşah şehre geldi ve 1157 yılı başlarında Gazne'de öldü. Yerineyse, oğlu Hüsrevşah geçti.
- Doğum
- 1084 · Gazne Devleti, Afganistan
- Ölüm
- 1157 · Gazne Devleti, Afganistan
Özet paragrafı Türkçe Vikipedi maddesinin giriş bölümünden alınmıştır (CC BY-SA 4.0); kesin tarih ve künye için kaynakçadaki ansiklopedi maddelerine başvurunuz.
Atlasta ayrıntılı dosyayı aç →Kaynakça
- Erdoğan Merçil, “BEHRAM ŞAH”, Türkiye Diyanet Vakfı İslâm Ansiklopedisi, c. 5, İstanbul 1992, s. 357-358. ↗
- “Behramşah”, Vikipedi, Özgür Ansiklopedi (Türkçe). ↗
- “Bahram-Shah of Ghazna”, Wikipedia, The Free Encyclopedia (İngilizce). ↗
- Wikidata, Q141094 (Bahram-Shah of Ghazna). ↗
Hakkında yapılmış çalışmalar (7)
- Makale: HANİLÇE, Murat (2017). Yozgat İlinde İki Osmanlı Kalesinin Dünü ve Bugünü Karahisar-ı Behramşah (Müşalim) Kalesi ve Akçakale. Journal of History and Future. ↗
- Makale: Mengücekli Hükümdarı Fahr ed-Din Behramşah / Ahmet Toksoy. -- GTTAD: Genel Türk Tarihi Araştırmaları Dergisi = Journal of General Turkish History Research, 2020. -- cilt: II, sayı: 3 [Prof. Dr. Mustafa Kafalı Özel Sayısı], sayfa: 123-128 ↗
- Makale: Bir Mengücekli Türkmen Beyi: Fahreddîn Behrâmşâh ve Yeni Keşfedilen Altın Sikkeleri / Ali Mıynat. -- İstanbul Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Tarih Dergisi. -- İstanbul: İstanbul Üniversitesi Edebiyat Fakültesi, 2019. -- sayı: 70, sayfa: 19-36 ↗
- Makale: Gaznelilerin Selçuklulara Tabiliği Meselesi ve Sultan Behrâmşâh Dönemi (1117-1157) / Mustafa Akkuş, İzzetullah Zeki. -- Selçuk Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi. -- Konya: Selçuk Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, 2020. -- sayı: 43, sayfa: 403-409 ↗
- Makale: Fahreddin Behramşah'ın Kişiliğinin Türkiye Selçuklu Mengücekli İlişkilerine Tesiri / Mesut Çıtak. -- Erzincan Tarihi. -- Erzincan: Erzincan Valiliği Yayınları; Erzincan Binali Yıldırım Üniversitesi, 2020. -- cilt: II [Ortaçağ Döneminde Erzincan], sayfa: 636-645 ↗
- Bildiri: Şahıs Adlarından Hareketle Nüfus Hareketleri ve İskan Tarihi Çalışmalarına Bir Katkı: Karahisar-ı Behramşah Nahiyesi Örneği / Alpaslan Demir. -- I. Uluslararası Bozok Sempozyumu, 5-7 Mayıs 2016 = I. International Bozok Symposium, 5-7 May 2016. -- Yozgat: Bozok Üniversitesi Yayınları, 2016. -- cilt: II, sayfa: 451-458 ↗
- Bildiri: Yozgat İl Sınırlarında İki Osmanlı Kalesi Karahisar*ı Behramşah (Müşalim) ve Akçakale / Murat Hanilçe. -- II. Uluslararası Bozok Sempozyumu: Yozgat’ın Turizm Potansiyelleri ve Sorunları, 04-06 Mayıs 2017 Bildiri Kitabı. -- Yozgat: Bozok Üniversitesi, 2017. -- cilt: I, sayfa: 137-157 ↗
Bu sayfa KörEbE Şahsiyetler Atlası'nın parçasıdır. Biyografi metni Türkçe Vikipedi'den (CC BY-SA 4.0), künye bilgileri Wikidata ve belirtilen kaynaklardan derlenmiştir.