Şahsiyetler Atlası · Siyaset ve Devlet
IV. Hürmüz
Hükümdar
IV. Hürmüz 579'dan 590'a kadar Sasani İran'ının Kralların kralıdır. I. Hüsrev'in (h. 531-579) ile Hazar prensesinin oğludur. IV. Hürmüz, hükümdarlığı sırasında yüksek aristokrasiyi ve Zerdüşt rahiplerini katlettirirken, toprak sahibi soyluları (dehkanları) destekledi. Hükümranlığı sürekli savaşlarla geçti: batıda, babasının hükümdarlığından beri süregelen uzun ve sonuçsuz bir Bizans İmparatorluğu savaşı yaptı; doğuda ise İranlı general Behrâm-ı Çûbîn, Birinci Pers-Türk Savaşı sırasında Batı Türk Kağanlığı'nı başarıyla kuşattı ve yenilgiye uğrattı. IV. Hürmüz'ün hükümdarlığı döneminde İberya'daki Hüsrevîleri de ortadan kaldırılmıştır. İberya aristokrasisiyle müzakereler yürütüp onların desteğini kazandıktan sonra Hürmüz, İberya'yı Sasani İmparatorluğu'na başarıyla dahil etti. Behrâm'ın doğudaki başarısını kıskanan IV. Hürmüz, onu gözden düşürerek görevden aldı; bu da Behrâm önderliğinde bir isyana yol açtı ve 589-591 yılları arasındaki Sasani iç savaşının başlangıcını işaret etti. Bistâm ve Bendûye adlı diğer iki memnuniyetsiz soylunun önderliğindeki bir başka grup ise IV. Hürmüz'ü tahttan indirip öldürdü ve yerine oğlu II. Hüsrev'i geçirdi. IV. Hürmüz, dini hoşgörüsüyle tanınıyordu. Zerdüşt rahiplerinin ülkedeki Hristiyan nüfusa zulmetme çağrılarını reddetti. Dönemin kaynakları, politikaları nedeniyle onu genellikle zalim bir figür olarak değerlendirmiştir. Modern tarihçiler ona karşı daha ılımlı bir bakış açısına sahip olup, onu babasının politikalarını, her ne kadar aşırı hırslı olsa da, sürdürmeye çalışan iyi niyetli bir hükümdar olarak değerlendirirler.
- Doğum
- 540 · Tizpon, Irak
- Ölüm
- 590 · Tizpon, Irak
- Meslek / sıfat
- Hükümdar
Özet paragrafı Türkçe Vikipedi maddesinin giriş bölümünden alınmıştır (CC BY-SA 4.0); kesin tarih ve künye için kaynakçadaki ansiklopedi maddelerine başvurunuz.
Atlasta ayrıntılı dosyayı aç →Kaynakça
- “IV. Hürmüz”, Encyclopaedia Iranica. ↗
- “IV. Hürmüz”, Encyclopædia Britannica. ↗
- “IV. Hürmüz”, Vikipedi, Özgür Ansiklopedi (Türkçe). ↗
- “Hormizd IV”, Wikipedia, The Free Encyclopedia (İngilizce). ↗
- Wikidata, Q315902 (Hormizd IV). ↗
Hakkında yapılmış çalışmalar (1)
- Makale: WOOD, PHILIP (2016). The Christian Reception of the Xwadāy-Nāmag: Hormizd IV, Khusrau II and their successors. Journal of the Royal Asiatic Society. ↗
Bu sayfa KörEbE Şahsiyetler Atlası'nın parçasıdır. Biyografi metni Türkçe Vikipedi'den (CC BY-SA 4.0), künye bilgileri Wikidata ve belirtilen kaynaklardan derlenmiştir.