KÖREBE KAVRAM ATLASI
DoğrulandıSözlük anlamı
Dilsiz, konuşamayan; mecazen susmuş.
SÖZLÜK VE KÖKEN
Kelimenin dil yolculuğu
- Kaynak dil
- Farsça
- Özgün yazım
- لال
- Okunuş / transliterasyon
- lāl
Varyantlar
Lâl · Lal · lâl
KAYNAKLI BAĞLAMLAR
Külliyatta geçtiği yerler
Eser2
Cayır Cayır
Kavram Sözlüğü · YouTube açıklaması
Dilsiz, suskun. “Lâl olan dilim” ifadesinde, duygudan konuşamaz hâle gelmiş dili anlatır.
Etmem Sitem
Kavram Sözlüğü · YouTube açıklaması
Dilsiz, konuşamaz hâle gelmiş; mecazen büyük duygu karşısında sözü tükenmiş.
Kitap3
Bilen Söylesin — Dîvân-ı Lûgat-i Anadolu Bilig
Filolojik KÂMUS
Kırmızı değerli taş; dudak (mecaz).
Bilen Söylesin — Dîvân-ı Lûgat-i Anadolu Bilig
Filolojik denetimli KÂMUS
Kırmızı değerli taş; dudak (mecaz).
Fikir Çilesinde
Kavram Sözlüğü · s.154
Dilsiz, konuşamaz hâlde; mecazen acı veya hayret yüzünden söze güç yetirememe.
Müzik3
Düş Durağı
Eser sözü
“Lâl olsun dilim”
Düş Durağı
Eser sözü
“Lâl olsun dilim”
Metindeki biçim: Lal
Lâl
Metin içinde
Sayfa1
KörEbE Sözlüğü
Metin içinde
Şiir18
Bilen Söylesin – 24
Metin içinde
Bilen Söylesin – 29
Kıta 3
Sükût nedir? Lâl nedir ki? Bilen söylesin...
Bilen Söylesin – 29
Kıta 3
Bilen Söylesin – 29
Kıta 3
Sükût nedir? Lâl nedir ki? Bilen söylesin...
Metindeki biçim: Lal
Bilen Söylesin – 29
Kıta 3 · PDF s. 98
Bilen Söylesin – 45
Metin içinde
Bilen Söylesin – 45
Kıta 3
Bilen Söylesin – 6
Metin içinde
Bilen Söylesin – 6
Kıta 8
Bilen Söylesin – 6
Kıta 8 · PDF s. 31
Ne zaman yitirdik biz? Mîrâs olanı Katlettik çığlıklarla, verdik îlânı Bezirgân pazarında, sattık yalanı Kanan dimâğlar sessiz, tellâl neylesin? Tellâl nedir? Yâ lâl nedir? Bilen söylesin...
Bilen Söylesin – 60
Kıta 9
Lal nedir ki? Hayal nedir? Bilen söylesin...
Bilen Söylesin – 60
Kıta 4
Bilen Söylesin – 60
Kıta 9
Bilen Söylesin – 60
Kıta 9
Lal nedir ki? Hayal nedir? Bilen söylesin...
Metindeki biçim: Lal
Bilen Söylesin – 60
Kıta 4 · PDF s. 192
Bilen Söylesin – 60
Kıta 9 · PDF s. 192
İSTİNTAK-I DERUN
Kavram Sözlüğü · İSTİNTAK-I DERUN
Dilsiz, konuşamaz hâlde. Sözü olduğu hâlde söyleyememeyi anlatan mecaz.
NEFİSNAME: İÇ KUSAN KAN DESTANI
Kavram Sözlüğü · NEFİSNAME
Dili tutulmuş, konuşamaz hâle gelmiş; şiirde suskunluk ve sözün kesilmesi imgesi.
KÜLLİYAT İÇİNDE BİREBİR KULLANIM
45 metin izi
“Lal” biçiminin yayımlanmış eserlerde bulunduğu gerçek bağlamlar. Bu liste sözlük veya etimoloji hükmü değildir.
Makber-i Hâmuşân
…di.Gülzâr idi bu âlem, dîde-i ma'sûm için,Bî-haberdi mihnetten, bilmezdi hüzün niçin. Lisan bî-lâl olunca, döküldü kelimâtı,Öğrendi yavaş yavaş, fâni olan hayâtı.Hâk-i turâb üstünde, koşarken p…
Metindeki biçim: lâl
İlgili yere git ↗Makber-i Hâmuşân
…öçtü, kalbe şefkat dirildi. Pervâne misâl döndü, evlâdının başında,Kendi sûretin buldu, onun hilâl kaşında.Geceler nîm-şeb iken, uykuyu terk eyledi,Her bir feryâd u âhta, nâlesin kâm eyledi. Gü…
Metindeki biçim: lâl
İlgili yere git ↗Makber-i Hâmuşân
…enden,Tevbe-i nasûh ile, geçiverdi bu benden.Riyâkâr libâsları, yırttı da üryân oldu,Hakk'ın celâli içre, gözyaşı ummân oldu. Terk-i mâsivâ edip, uzlete çekti canı,Gönül kâşânesinde, buldu hakî…
Metindeki biçim: lâl
İlgili yere git ↗Makber-i Hâmuşân
…hamîd meğer. Husûmet defterini, dürdü de nâra yaktı,Cümle mahlûkâta o, şefkat bahrıyla baktı.Helâllik talep etti, rûz-i mahşer gelmeden,Kâlû belâ ahdini, Hâlık canı almadan. Şeb-i zînet biterke…
Metindeki biçim: lâl
İlgili yere git ↗Makber-i Hâmuşân
…nefesin sonu, gelip çattı nihâyet,Sekerât-ı mevt ile, koptu şahsî kıyamet.Ter basarken cebîni, lâl oldu bî-zâr dili,Kesti dünya elini, koptu fâni menzili. Azrâil perr ü bâlin, açınca meyyit üst…
Metindeki biçim: lâl
İlgili yere git ↗Makber-i Hâmuşân
…u meyyitte hâl?"Ehl-i cemaat dedi: "İyi biliriz onu",Böylece tamam oldu, fâni ömrün bu sonu. Helâllik ahdi bitti, kalktı eller semâya,Teslîm ettiler onu, ebedî o bekâya.Makber-i hâmuşâna, doğru…
Metindeki biçim: lâl
İlgili yere git ↗Bilen Söylesin
…olarak oluşturulmaktadır. Bu eseri meydana getiren ozanlar Adem Eminoğlu · Bünyamin Diler · Celalettin Turan · Emrah Bekci · İsmet Topdağ · Rıfat Çetinbaş · Saime Fındıkçı · Samim İğde · Songü…
Metindeki biçim: lal
İlgili yere git ↗Nefisname: İç Kusan Kan Destanı
…icvederim, Sağır olmuş yürekle kelâmı hiç ederim. Aczime gülüp geçen taştan bir heykel kaldım, Lâl olmuş diller ile koca bir vebâl aldım. Dile düşen kelime kalbe işlemiyorsa, Hak’tan vurduğum o…
Metindeki biçim: Lâl
İlgili yere git ↗Nefisname: İç Kusan Kan Destanı
…an bu tende. Her adımım hüsrandır, her nefesim bir vebâl; Kendi ocağım söndü, düştüğüm durum melâl. Umut kervanı geçti; kaldım çöl ortasında, Kıvranıp duruyorum kibrimin oltasında. Boynuma keme…
Metindeki biçim: lâl
İlgili yere git ↗Milliyetçiliğin Yeni Merkezi
…ve başvuru imkânı sunmasıdır.Kavram Atlası’nda aç →Geçiş adaletis. 416Çatışma veya ağır hak ihlali döneminden çıkışta bireysel sorumluluk, mağdurun tanınması, gerçeğin belgelenmesi, topluma dö…
Metindeki biçim: lal
İlgili yere git ↗Liderler ve Devlet Sorumluluğu: Suç Aklama
Devlet liderlerinin ağır ihlaller karşısındaki sorumluluğunu ve suç aklama mekanizmalarını hukuk ekseninde tartışır.
Metindeki biçim: lal
İlgili yere git ↗Hukuk ve Çocuk: Gazze
Gazze’de çocukların yaşadığı ihlalleri uluslararası hukuk, koruma yükümlülüğü ve hesap verebilirlik açısından ele alır.
Metindeki biçim: lal
İlgili yere git ↗Gazze, Uluslararası Hukuk ve Terör Devleti İsrail
Gazze’deki ağır ihlalleri uluslararası hukuk ve devlet terörü tartışmaları çerçevesinde değerlendirir.
Metindeki biçim: lal
İlgili yere git ↗İran’ın Şii Hilali Hayali
İran’ın Şii Hilali stratejisini, bölgesel silahlı aktör ağlarını ve bu politikanın Ortadoğu dengelerine etkisini ele alır.
Metindeki biçim: Lal
İlgili yere git ↗Bilen Söylesin – 6
…atlettik çığlıklarla, verdik îlânı,Bezirgân pazarında, sattık yalanı,Kanan dimâğlar sessiz, tellâl neylesin?Tellâl nedir? Yâ lâl nedir? Bilen söylesin... İlk günâhın meyvesi, hâlâ sorguda,Dün s…
Metindeki biçim: lâl
İlgili yere git ↗Bilen Söylesin – 6
…arla, verdik îlânı,Bezirgân pazarında, sattık yalanı,Kanan dimâğlar sessiz, tellâl neylesin?Tellâl nedir? Yâ lâl nedir? Bilen söylesin... İlk günâhın meyvesi, hâlâ sorguda,Dün saklı kalan iffêt…
Metindeki biçim: lâl
İlgili yere git ↗Bilen Söylesin – 6
…lânı,Bezirgân pazarında, sattık yalanı,Kanan dimâğlar sessiz, tellâl neylesin?Tellâl nedir? Yâ lâl nedir? Bilen söylesin... İlk günâhın meyvesi, hâlâ sorguda,Dün saklı kalan iffêt, şimdi sergid…
Metindeki biçim: lâl
İlgili yere git ↗Bilen Söylesin – 12
…Bonkör gibi harcıyor, İblîsle hemhâl,Hesâb defteri dolu, kalmamış münhâl,Veresiye yazdırır, helâlde pahâl,Heybesi dolu gider, hâmâl neylesin?Hâmâl nedir? Amel nedir? Bilen söylesin… Garîb gönü…
Metindeki biçim: lâl
İlgili yere git ↗Bilen Söylesin – 15
…t nedir? Bilen söylesin…Geceye gelsin diye yazarız yazı,Ayak’la belirlendi, terk etmez tarzı,Helâli bilmez hâlde, neylesin farzı?Seyr ü sefer üzeri, masûm neylesin?Masûm nedir? Meş’ûm nedir? Bi…
Metindeki biçim: lâl
İlgili yere git ↗Bilen Söylesin – 26
…dâim mi şimdi? Zâil neylesin?Zâil nedir? Nâil nedir? Bilen söylesin...Nûr’unda gizlidir ki, Celâl ve İkrâm,Rehberimiz Ahmed, kitâbımız Kur’ân,Üryân gelmişiz yine, gidecek üryân,Müptezel münâfı…
Metindeki biçim: lâl
İlgili yere git ↗Bilen Söylesin – 27
…ddâd nedir? Cellâd nedir? Bilen söylesin...Âsî olan yüreğe huzûr iner mi?Huzûr olmayan sine, celâl siner mi?Aşka tâlip olana, mâşûk güler mi?Güldürmeyen mâşûku, teskin neylesin?Teskin nedir? Yâ…
Metindeki biçim: lâl
İlgili yere git ↗Bilen Söylesin – 29
…şunca can,küle döndü hâl,Sandım ki yaşadığım, bir güzel hayâl,Gönlümden çözüldü hal, dünyada melâl.Varlığından yoksuna, âşık neylesin?Aşk nedir ki ? Ya Sen nedir? Bilen söylesin...Yandım demek…
Metindeki biçim: lâl
İlgili yere git ↗Bilen Söylesin – 29
…bir sözdür,Her harfi gözyaşıdır yanar hep küldür.Sözde susan dilini âşık neylesin?Sükût nedir? Lâl nedir ki? Bilen söylesin...Ne vuslatı isterim, ne de hasreti,Bir bakışı yeterdi aşkın hikmeti,…
Metindeki biçim: Lâl
İlgili yere git ↗Bilen Söylesin – 30
…yen bedene, kefen neylesin?Urbâ nedir? Torbâ nedir? Bilen söylesin...Gönül hânümânımız, vîrân olalı,Lisânım yabandadır, nâlân olalı,Sükût ehline varıp, ahvâl soralı,Söz kalemden ayrılır, sükût…
Metindeki biçim: lal
İlgili yere git ↗Bilen Söylesin – 30
…nedir? Torbâ nedir? Bilen söylesin...Gönül hânümânımız, vîrân olalı,Lisânım yabandadır, nâlân olalı,Sükût ehline varıp, ahvâl soralı,Söz kalemden ayrılır, sükût neylesin?Söz nedir ki? Sükût ned…
Metindeki biçim: lal
İlgili yere git ↗Bilen Söylesin – 33
…sa, garîb neylesin?Geçim nedir? Maîşet ne? Bilen söylesin...Maîşeti derdiyse, harâm lâ yekûn,Helâli talep eder, olmasın meşkûn,Zeytin’e ve incire, beyânla mazkûn,Heder eden hırslara, harâm neyl…
Metindeki biçim: lâl
İlgili yere git ↗Bilen Söylesin – 35
…in hakkın vermeden,Hâk kelamını penah bulan neylesin?İnsan nedir? Âdem nedir? Bilen söylesin...Lalezarın kalbinde bir hûşu ile,Deruni bir nefes çek, kalp bayram ede,Huzur-u risalette Hak Nebi i…
Metindeki biçim: Lal
İlgili yere git ↗Bilen Söylesin – 35
…ol'cak dua neylesin?Dua nedir? Sırat nedir? Bilen söylesin…Nasıl da geçti zaman, bilmez Celali,Erbain geldi çattı, ara hikmeti,Ardından yola çıkan ki; seni geçti,Emsizliğimi yüze vuran ney…
Metindeki biçim: lal
İlgili yere git ↗Bilen Söylesin – 39
…ın derdi gamdır, olanlar bilsin,Dertsiz kul var mdır ki? Hele bir desin,Haramdan uzak durup, helalden yesin,Huzur olsun atisi, hüzün neylesin?Elem nedir? Keder nedir? Bilen söylesin...Şüheda vu…
Metindeki biçim: lal
İlgili yere git ↗Bilen Söylesin – 45
…u,Derdi dert etmeyenin, tuzları kuru,Çaresiz kalanlarda, heder beş duyu,Duyurmam diyenlere, tellâl neylesin?Tellâl nedir? Bi-Lâl nedir? Bilen söylesin...Pusulasız yollara, dizilmez kervan,Rehbe…
Metindeki biçim: lâl
İlgili yere git ↗Bilen Söylesin – 45
…eyenin, tuzları kuru,Çaresiz kalanlarda, heder beş duyu,Duyurmam diyenlere, tellâl neylesin?Tellâl nedir? Bi-Lâl nedir? Bilen söylesin...Pusulasız yollara, dizilmez kervan,Rehberin yıldız ise,…
Metindeki biçim: lâl
İlgili yere git ↗Bilen Söylesin – 45
…ı kuru,Çaresiz kalanlarda, heder beş duyu,Duyurmam diyenlere, tellâl neylesin?Tellâl nedir? Bi-Lâl nedir? Bilen söylesin...Pusulasız yollara, dizilmez kervan,Rehberin yıldız ise, edilir peyman,…
Metindeki biçim: Lâl
İlgili yere git ↗Bilen Söylesin – 45
…, gelirse ferman,Gecenin nihanında, Rüşen neylesin?Rüşen nedir? Günşen nedir? Bilen söylesin…Zülal olup aktın mı? kirli bir çağdan,Gülşen hüznü bülbüle, olurken candan,Rüveyda tarikinde, gülerk…
Metindeki biçim: lal
İlgili yere git ↗Bilen Söylesin – 52
…ği karalayan, Mürai neylesin?Mürai ne? Hürai ne? Bilen söylesin...Yön gösterir iblise, derdi dalalet,Umarsızca harcanır, sapar delalet,Fark edenler fark eder, sessizce uzlet,Farkı gözetmeyenler…
Metindeki biçim: lal
İlgili yere git ↗Bilen Söylesin – 52
…ne? Hürai ne? Bilen söylesin...Yön gösterir iblise, derdi dalalet,Umarsızca harcanır, sapar delalet,Fark edenler fark eder, sessizce uzlet,Farkı gözetmeyenler, Şûrî neylesin?Şûrî nedir? Âsî ne…
Metindeki biçim: lal
İlgili yere git ↗Bilen Söylesin – 55
…f neylesin?Nedîf nedir? Dânîf nedir? Bilen söylesin...Şeytan şimdi şen şakrak, susar dilimiz,Helal yaşama neden , yetmez ilmimiz,Hayırda yarışanlar, kalınca aciz,Karunlar hüküm sürer, Harun ney…
Metindeki biçim: lal
İlgili yere git ↗Bilen Söylesin – 60
…, Tevbe neylesin?Tevbe nedir? Mecbube ne? Bilen söylesin...Himmet bekliyor aşık, susuyor maşuk,Lal olur diller neden? Tutulur mu nutk?İçine döker derdi, mutluluk mestruk,Dert yudumlayanlara, Ta…
Metindeki biçim: Lal
İlgili yere git ↗Bilen Söylesin – 60
…ipsiz olanlara, Mahrum neylesin?Mahrum nedir? Mağmum nedir? Bilen söylesin…Mahsup edilmeden, helallik mi olur,Kim neylerse, misliyle karşılık bulur,Hazırlıksız yola çıkan, yolda kalır,Haberci u…
Metindeki biçim: lal
İlgili yere git ↗Bilen Söylesin – 60
…,Aman dilerken aman,vermiyor aman,Binbir renkli bir zaman, düşülen bir an,Gel çıkar diyenlere, Lal’ler neylesin?Lal nedir ki? Hayal nedir? Bilen söylesin...Bir renk düştü aklıma, yerer ahengi,S…
Metindeki biçim: Lal
İlgili yere git ↗Bilen Söylesin – 60
…an,vermiyor aman,Binbir renkli bir zaman, düşülen bir an,Gel çıkar diyenlere, Lal’ler neylesin?Lal nedir ki? Hayal nedir? Bilen söylesin...Bir renk düştü aklıma, yerer ahengi,Sanki her yer kara…
Metindeki biçim: Lal
İlgili yere git ↗KörEbE Sözlüğü
…n dili susturacak ağırlığıdır. Geçtiği eser(ler): Düş Durağı Metindeki kullanım: “İnkâr ederse lâl olsun dilim” Kullanım türü: Metinde doğrudan geçer İstişare Köken/Not: Arapça Anlam: Danışma.…
Metindeki biçim: lâl
İlgili yere git ↗KörEbE Sözlüğü
…vbekâr secdesinde kuşluk vakti” Kullanım türü: Metinde doğrudan geçer ↑ Alfabetik dizine dön L Lâl Köken/Not: Farsça Anlam: Dilsiz, konuşamaz. KörEbE’deki bağlamı: İnkâr karşısında dilin susmas…
Metindeki biçim: Lâl
İlgili yere git ↗KörEbE Sözlüğü
…nkâr karşısında dilin susmasını ifade eder. Geçtiği eser(ler): Düş Durağı Metindeki kullanım: “Lâl olsun dilim” Kullanım türü: Metinde doğrudan geçer ↑ Alfabetik dizine dön M Mâbut Köken/Not: A…
Metindeki biçim: Lâl
İlgili yere git ↗KörEbE Sözlüğü
…ısında insanın küçücük başlangıcıdır. Geçtiği eser(ler): Balçık Metindeki kullanım: “Birkaç damlalık nutfe” Kullanım türü: Metinde doğrudan geçer ↑ Alfabetik dizine dön O Od Köken/Not: Eski Tür…
Metindeki biçim: lal
İlgili yere git ↗KörEbE Sözlüğü
…Arapça Anlam: Soy ağacı, nesep zinciri. KörEbE’deki bağlamı: Kibrin dayandığı soyun birkaç damlalık başlangıcını anlatır. Geçtiği eser(ler): Balçık Metindeki kullanım: “Asırlık şecere” Kullanı…
Metindeki biçim: lal
İlgili yere git ↗Dilsiz, konuşamaz.